Mithat Sertoğlu – IV. Murad (Türk büyükleri dizisi:34)

IV. Murad (10.9.1623—9.2.1640) Osmanlı tahtına on yedinci padişah olarak çıktığı zaman devlet düzeni, Yıldırım Bâyezid Han ’tn 1402 yazında Moğol Hakanı Topa! Timur’a Ankara Meydan Savaşı ’nda ihanete uğrayarak yenilmesi sonunda meydana gelen ve devletin parçalanması neticesini doğuran millî felâket dışında, ilk defa büyük çapta bir darbe yemiş halde bulunuyordu. Bu halise, 11. Osman’ın tahttan indirilmesi ve öldürülmesi olaylarının meydana getirdiği ağır durumdan kaynaklanmaktaydı. Böylece Osmanlı Devleti’ndepadişahların, bu devletin Anayasası demek olan Fatih II. Sultan Mehmed Han devrinde hazırlanıp yürürlüğe konulmuş (Kavânîn-i Âl-i Osman), yani Osmanoğulları Kanunlarının esaslarına göre mevcut otoritesi, ilk defa bu konuda sorumsuz bulunan kuvvetlerin tesiri ve hareketi He kökünden sarsılmış ve bu hadise -en mühim olarak- daha sonra da böyle olayların meydana gelmesine ve zorbaların zaman zaman devlete hakim olabilmelerine yol açmıştır. Bu zorbalar ise ya artık düzeni tamamen bozulmuş ve hatta savaş kabiliyetinin kalmamış olduğu düşman karşısında anlaşılmış olan Yeniçeri Ocağından veya aynı duruma düşmüş bulunan Kapıkulu Süvarileri ocağından zuhur etmiş ve bazen da devlet bunlardan biri ile baş etmek için öbüründen faydalanmış, bu da iki ocağın bu yüzden arada bir birbirine düşman kesilmeleri gibi ağır ve olumsuz neticelere sebep olmuştur.